Ευτυχώς που υπάρχουν μονάδες…

ΠΕΡΙΔΙΑΒΑΙΝΟΝΤΑΣ

«Ευτυχώς που υπάρχουν μονάδες…»

του Δημήτρη Γκιώνη



Ενας χρόνος χωρίς τη Λουκία Ρικάκη.
Περί τα μέσα Δεκεμβρίου του 2011 τηλεφώνησα στο σπίτι της Λουκίας Ρικάκη. Απάντησε η μητέρα της: «Δεν μπορεί να σας μιλήσει, δεν το επιτρέπουν οι γιατροί». Ένα μήνα πριν – ή λιγότερο – ήταν η ίδια που με καθησύχαζε: «Το παλεύω, που θα μου πάει…» Και ακόμη πιο πριν, με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση: «Δεν πρόκειται να το αφήσω να με πάρει…» «Γιατί δεν θέλεις να σε ιδώ;». «Θα σου πω εγώ πότε – παραμένω κοπελάρα…»
Την είδα τελικά και την αποχαιρέτησα, μαζί με τους όποιους δικούς της – σα να κοιμόταν, με τα γυαλιά που δεν αποχωριζόταν - στην εκκλησία του Αγίου Χαραλάμπους στα Ιλίσια – 30 Δεκεμβρίου 2011, δυο μέρες μετά το θάνατό της. Ο καρκίνος που τη χτύπησε καίρια στα 50 της, στέρησε τον τόπο από ένα προικισμένο, υψηλής ευαισθησίας, άτομο, και, όσους τη γνώριζαν, από ένα γεμάτο ζωή άνθρωπο.
Δεν είχα τότε ένα μετερίζι να την μνημονεύσω. Το κάνω σήμερα, ένα χρόνο και κάτι μετά - οφειλόμενο αντίο από ένα φίλο και δημοσιογράφο που εκτιμούσε τα ταλέντα της.
Και τι δεν έκανε…
Ηταν την άνοιξη του 2011, όταν ανακοίνωνε ότι αναβάλει τη συνέντευξη Τύπου, που είχε προγραμματίσει σχετικά με το Τρίτο Φεστιβάλ Υγείας, που θα γινόταν στην Κω, εξαιτίας «μιας ξαφνικής κρίσης υγείας που οδηγεί σε μακροχρόνια θεραπεία», εξηγούσε. Και πρόσθετε: «Η ενασχόλησή μου με το Φεστιβάλ Υγείας μου έμαθε πολλά και μου έδωσε μοναδική δύναμη να αντιμετωπίσω αυτή την προσωπική περιπέτεια, γιατί έμαθα μέσα από τις περιπέτειες των άλλων και το πώς στάθηκαν απέναντι σε σημαντικές δοκιμασίες της υγείας. Ομολογώ ότι δεν περίμενα να μου συμβεί κάτι τέτοιο. Αυτή είναι η αλαζονεία του υγιούς. Ανανεώνω το κινηματογραφικό ραντεβού του Τρίτου Φεστιβάλ Υγείας για την άνοιξη του 2012». Ένα ραντεβού που δεν πραγματοποιήθηκε…
Με γερή εκπαιδευτική αρματωσιά σε Ελλάδα και Αγγλία: Ιστορία Τέχνης, κινηματογράφο, γραφιστικές τέχνες, φωτογραφία, ξένες γλώσσες (αγγλικά, γαλλικά, γερμανικά) – και τι δεν έκανε η κοπέλα στα κοντά 30 χρόνια της πολιτιστικής της δραστηριότητας. Μετράω και ζαλίζομαι: Ταινίες μεγάλου μήκους (6, με πιο γνωστή το «Κουαρτέτο σε 4 κινήσεις), ντοκιμαντέρ μεγάλου μήκους (10), ταινίες μικρού μήκους (8), θεατρικά έργα – δικά της και διασκευές, με δική της σκηνοθεσία(6), παραγωγός τηλεοπτικών σειρών (26), συμπαραγωγές (17), σενάρια (7), βιβλία (9), μεταφράσεις (4), διαφημιστικές ταινίες, γραφιστικές δουλειές. Και ακόμα: εκδότρια εντύπων, στέλεχος σε πολιτιστικούς οργανισμούς – εδώ και στο εξωτερικό – δημιουργός των φεστιβάλ Υγείας στην Κω και ΕCOFILMS στη Ρόδο, Νύχτες Κωμωδίας (Stand up Comedy), διδασκαλία σε θεατρικές σχολές…
Κρίση συνείδησης
Ένα μεγάλο μέρος των ταινιών της - βραβευμένες εδώ και στο εξωτερικό – κάλυπταν θέματα υγείας, οικολογίας, παιδείας, συνύπαρξης παιδιών από διαφορετικές χώρες. Να μνημονεύσω ενδεικτικά, από τα τελευταία της, τα ντοκιμαντέρ «Σχέδιο Σωτηρία», αφιερωμένο στο γνωστό νοσηλευτικό ίδρυμα, και «Φυλές της Αθήνας», που με τίτλο «Αλβανία» ψηφιοποίησε πρόσφατα και παρουσιάζει στην ιστοσελίδα της η ΕΡΤ.
Μολονότι φίλος , δεν έλαχε να της πάρω κάποια συνέντευξη (δεν έλειπε ωστόσο η προβολή του έργου της από τα έντυπά μας). Οπότε θα κλείσω με λόγια της που βρήκα στο Διαδίκτυο:
*Τι την έκανε να καταπιάνεται με τόσα είδη: «Η περιέργεια για τη ζωή και τις διαφορετικές εκδοχές της. Και η περιέργεια να γνωρίζω τον άνθρωπο και να ανακαλύπτω κάθε μέρα τα όριά μου. Δεν αντέχω να μην δοκιμάζω καινούργια πράγματα. Βαριέμαι εύκολα».
* «Νομίζω ότι η κρίση που διέρχεται η Ελλάδα, δεν είναι υλική κρίση αλλά κρίση συνείδησης. Και οφείλεται καθαρά σε λάθος δρόμο που ακολούθησε η παιδεία στη χώρα μας. Ετσι η ρήση «Οποιος ελεύθερα συλλογάται, συλλογάται καλά» του Ρήγα Φερραίου, εφαρμόστηκε από τους «πνευματικούς» μας ταγούς στην πλήρη διαστροφή της. Το σημερινό εκπαιδευτικό σύστημα λειτουργεί ως στρατόπεδο μαζικής εξόντωσης των εφηβικών ονείρων».
* «Στην Ελλάδα θεωρούμε τον πολιτισμό ως πάρεργο, ενώ θα έπρεπε να είναι η βαριά μας βιομηχανία, μαζί με τον τουρισμό. Ευτυχώς υπάρχουν μονάδες, άνθρωποι, πολίτες που κινούνται ανεξάρτητα και μεγαλουργούν μακράν και πέραν της κεντρικής κρατικής πολιτικής στον πολιτισμό, η οποία δυστυχώς στερείται φαντασίας».


Ενας άνθρωπος όλο ζωή